Skip to content
01/11/2011 / gjmbennink

DE PIRAMIDE VAN MASLOW VRAAGT OM UITBREIDING

Veel werkende Nederlanders vinden, dat ze voldoende gelegenheid hebben tot zelfverwerkelijking, voldoende gelegenheid hebben om hun talenten tot volle bloei te laten komen. Daarmee hebben ze de top van de piramide van Maslow bereikt. Laat dan nu die crises maar komen? Of kunnen en willen we nog meer? Voorbij Maslow, op een zesde niveau, op het niveau van zingeving, valt nog genoeg te groeien. Natuurlijk valt dit niveau strikt genomen niet binnen de piramide. Maar Maslow is te belangrijk om nu gewoon af te serveren.

Op initiatief van het Financieele Dagblad en Academia Aemstel is een onderzoek opgezet, gericht op het in kaart brengen van zingevingsaspecten van werk: hoe belangrijk is werk als zingevende factor en wat zijn de factoren die het aspect zingeving versterken dan wel verzwakken? Eén van de stellingen uit het onderzoek: ‘Ik wil werken voor een organisatie die mijn waarden deelt’.
De uitkomst van het onderzoek maakt duidelijk, dat er niet alleen wordt gewerkt voor geld, maar ook vanwege immateriële waarden. Werknemers verwachten die immateriële waarden ook van hun organisatie. Uit het onderzoek dringt zich de conclusies op, dat de Nederlandse samenleving de piramide van Maslow, die nog steeds de basis vormt voor veel beschouwingen over persoonlijke ontwikkeling en leiderschap, begint te overstijgen.

Toen Abraham Maslow in 1943 zijn wereldberoemd geworden ‘Hierarchy of Needs’ poneerde, onderscheidde hij een aantal menselijke behoeften:

  • overleven,
  • veiligheid,
  • sociale inbedding,
  • respect’,
  • verwerkelijking van de eigen talenten.

De veronderstelling was dat je het hogere niet kunt verwezenlijken voordat in de lagere noden is voorzien.
In zijn piramide herkende Maslow in wezen alleen noden die direct betrekking hebben op het individu. Door die beperking is het model zo langzamerhand toe aan een update. De resultaten van het hierboven genoemde onderzoek suggereren in ieder geval dat het tijd wordt. Want het ‘Werk met zin’-onderzoek toont ons een Nederlandse zakelijke gemeenschap die in ontwikkelingspsychologisch opzicht vrij geavanceerd is. Nederlanders zijn redelijk goede zelfverwerkelijkers, zo blijkt.

Gevangen in de top van de piramide?

Natuurlijk is dat mooi. Maar hoe nu dan verder? Wat is er nog voorbij zelfverwerkelijking? Is er meer, of zitten we eigenlijk vastgeklemd in die top van de piramide? Waar liggen nu nog de grote aspiraties, wat zijn de bezielende ideeën die verdere groei stimuleren?
Veel mensen weten eigenlijk niet wat er ‘voorbij Maslow’ nog te doen, te groeien en te beleven valt. Nog mooiere en langere vakanties, nog meer zwembad om het huis, nog meer goeroes met hun eigen visie? Het inspireert niet meer. We willen geen consument zijn. We willen participeren in onze wereld. We willen niet voor niets geleefd hebben.
Wat te doen valt, is de zijlijnen van de piramide eenvoudig omhoog doortrekken, waardoor zich in de wijd open V een heel nieuw bereik aan ambitie en zingeving opent.

Piramide van Maslow

Het doortrekken van de lijnen symboliseert de overstijging van het eigenbelang. Het snijpunt is het moment van transformatie. Maslow voorbij. Je inzetten voor ‘De Ander’ of het ‘Grote Idee’, iets wat je eigenbelang overstijgt. Want zelfverwerkelijking is mooi, maar het is toch in essentie een op het zelf betrokken en mogelijk zelfs zelfzuchtig fenomeen. Willen we als mens en als geavanceerde samenleving verder groeien, dan ligt het potentieel in het bereik voorbij Maslow.

Velen wisten al lang, dat het om zingeving gaat.

Voor grote groepen in onze samenleving is dit uiteraard geen nieuws. Zo is bijvoorbeeld voor het overgrote deel van de mensen die in de zorg werken, het al heel hun leven duidelijk dat in toewijding aan anderen een grote mate van zingeving en geluk te vinden is. Sommigen zullen zelfs zeggen dat toewijding aan anderen voor hen de ultieme zelfverwerkelijking is. Maar het ‘Werk met zin’-onderzoek richtte zich niet op de zorgsector, het richtte zich in den brede op lezers van het FD; in overgrote meerderheid mensen uit de zakenwereld en zij die daar in hun werk veel mee te maken hebben. Om bij zo’n doelgroep aspecten van voorbij Maslow aan te treffen is bemoedigend voor onze samenleving als geheel. Het zal zeker een steun in de rug zijn voor hen die menen dat het nooit alleen om geld kan gaan, dat geluk in zaken wordt bereikt door het in harmonie bijeenbrengen van materiële en spirituele waarden, dat duurzamer ondernemen niet alleen een wereldse maar ook een innerlijke kant heeft. Het gaat niet alleen om een schonere, minder leeggebrande buitenwereld, maar ook om een schoner, minder leeggebrand innerlijk. Om duurzaam te kunnen leven met jezelf in de omgeving waarin je je bevindt.
Zingeving is in ons bedrijfsleven dus wel degelijk een thema van belang. Het is in onze geavanceerde samenleving geen luxe, maar een primaire arbeidsvoorwaarde.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: